Kiedy reformacja pojawiła się w środku Rzeczypospolitej w środku latach 20. oraz 30. XVI w. związek wyznaniowy rzymskokatolicki był na serio znużony wewnętrznymi sporami dodatkowo brakiem dyscypliny wśród duchownych także zakonników. Z tego względu oryginalnie kontrreformacja koncentrowała się na licznych dysputach teologicznych z innowiercami, które aliści z reguły nie prowadziły do przekonania żadnej ze stron, tudzież raz za razem sprzyjały rozpowszechnianiu protestantyzmu.
Z drugiej strony atutem katolicyzmu w środku Rzeczypospolitej było ograniczone poplecznictwo społeczeństwa na rzecz reformacji, która większe wpływy zdobyła raptem wewnątrz zamieszkanych wskroś niemieckie mieszczaństwo większych miastach Prus Królewskich, do wnętrza Prusach Książęcych, Inflantach, Księstwie Kurlandii dodatkowo Semigalii, wśród średniej szlachty zamieszkałej wewnątrz województwie sandomierskim oraz lubelskim także na pograniczu województwa wileńskiego plus Księstwa Żmudzkiego. Z reguły reformacja cieszyła się zaledwie poparciem części magnatów, mieszczaństwa dodatkowo drobnej szlachty. Od początku reformacja cierpiała na niedostatek szerokiego poparcia także odpowiednich funduszy, bowiem magnaci z zapałem konfiskowali (na ograniczoną skalę) majątki Kościoła, przecież niezbyt ochoczo wspomagali pastorów (brakowało funduszy co więcej na wydrukowanie w taki sposób podstawowych dzieł w charakterze Pismo Święte Brzeska to znaczy Pismo Święte Nieświeska). Podczas jak katolicyzm zachował faktycznie nieuszkodzony własny wcięcie posiadania, polska reformacja przenigdy nie miała dostatecznych sił dodatkowo środków.
Kolejną słabością polskiej reformacji, było jej utożsamienie (w ciągu XVII w. także XVIII w.) z interesami sił obcych także wrogich Polsce. J. Tazbir stwierdził: Propaganda kontrreformacyjna wewnątrz Polsce powoływała się na szykanowanie katolików do wnętrza Prusach Książęcych to znaczy Anglii, domagając się uszczuplenia praw rodzimych dysydentów. Ci w takim razie oglądali się na sukurs swoich zagranicznych współwyznawców, co z kolei dawało wzgląd do generalizującego oskarżania ich o antypolskie knowania, zainteresowanie wszczęcia wojny domowej także ściągnięcia obcej interwencji zbrojnej. To wzmagało impresja wyobcowania również terror podejrzewanych, popychając ich do tego, co im zarzucano. Sytuacja geopolityczna Polski, otoczonej przede wszystkim wskroś kraje niekatolickie, napędzała takie błędne koło[2].
Byli wtedy polscy protestanci do wnętrza sytuacji bez wyjścia; broniąc swojej wolności religijnej zanim represjami, byli automatycznie oskarżani o zdradę. Przykładem takiej sytuacji są koleje życia Jerzego Niemirycza- magnata ariańskiego.
Na Ukrainie działania kontrreformacji wobec prawosławia (w tym narzucenie Kościoła unickiego), doprowadziły do wybuchu powstania Chmielnickiego, co skrzętnie wykorzystała Rosja, traktując obronę prawosławia w charakterze zmyślny przyczynek do rozpoczęcia wojny polsko-rosyjskiej 1654-1667[3]
Polską kontrreformację charakteryzowała rozwój od chwili dialogu z protestantami do wnętrza wieku XVI, na wskroś nasilanie różnych form represji do wnętrza XVII w., aż do całkowitego odrzucenia dodatkowo zmarginalizowania innowierców do wnętrza wieku XVIII. J.Tazbir stwierdził:Dysydentów zaczęto wtedy umieszczać ułożenie ciała wspólnotą narodową jak obcych, wyłamujących się z polskiej oznacza to katolickiej tradycji historycznej.[4]